Бир-Бирфазлы электрик эсаплайыджысыны ерлештирюв характеристикалары ве ишлетюв акъкъында ёлланма

Sep 16, 2025

Хабер къалдырынъыз .

Къулланыджыларнынъ электрик энергиясы истималыны ольчемек ичюн эсас алет оларакъ, бир-фазлы электрик эсаплайыджысынынъ монтаж кейфиети эсаплайыджынынъ догърулыгъына, электрик хавфсызлыгъына ве сонъраки хызметнинъ къолайлыгъына догърудан-догъру тесир эте.Стандарт монтаж процедуралары тек эсаплайыджынынъ стабиль чалышувыны темин этмей, амма хавфсызлыкъ ольчюлерининъ огюне кете. хаталары ола. Бу макъаледе бир-фазлы электрик эсаплайыджыларыны монтажгъа азырлав, ишлетюв адымлары ве мукъайтлыкъ тедбирлери системалы суретте анълатыла, электрик монтажджылары ве къулланджылары ичюн профессиональ ёлбашчылыкъ бериле.

 

-Орнатувдан эвельки азырлыкълар
Этраф муит ве ерни сечип алув .
Бир-фазлы электрик эсаплайыджылары къуру, яхшы-аваландырылгъан, кучьлю электромагнит къарышыкълыкъларындан азат муитте ерлештирильмек керек. Догърудан-догъру кунеш нурларындан, ягъмурдан я да сыджакъ менбаларына (радиатор я да соба киби) якъынлыкътан къачынынъыз. Орнатув ери ашагъыдаки талапларгъа джевап бермек керек:
•Етерли юксеклик: окъумакъ ве бакъмакъ къолай олсун деп, эсаплайыджы къутунынъ орта сызыгъы, адет узьре, ерден 1,8 — 2,2 метр юксекликте олмакъ керек.
•Етерли ер: башкъа электрик донатмаларынен якъын алякъада олмамакъ ичюн, эсаплайыджы этрафында энъ аздан 30 см иш ерини къалдырынъыз.
•Этраф муитнинъ арарети: Иш арарети диапазоны, адет узьре, -25 градустан +55 градускъаджедир (тафсилятлы малюмат ичюн махсулатнынъ къулланмасына бакъынъыз). Ашыры араретлер ольчю хаталарына я да компонентлернинъ зарарланмасына себеп ола биле.

 

Алетлер ве материаллар .
Орнатув ичюн керекли алетлер: изоляциялы отверткалар, ине-бурунлы пенселер, теллерни чыкъаргъан алетлер, мультиметр (узюльмезликни тешкермек ичюн), кергинликни сынагъан алет (къалдыкъ кергинликнинъ олмагъаныны тасдыкъламакъ ичюн). Материалларгъа бойлелери кире: миллий стандартларгъа джевап берген бир-фазлы эсаплайыджы (CMC сертификаты олмакъ керек), изоляциялы бакъыр тел (тевсие этильген кениш-кесик мейданлыгъы 2,5 мм2-ден буюк я да мусавий, джанлы ве нейтрал теллер арасында ренкнинъ ачыкъ айырылувы олгъан), клемма блоки (догърудан-догъру bo{su}la in лента иле ола.

 

Энергия эсаплайыджысыны тешкерюв Орнатмаздан эвель, энергия эсаплайыджысынынъ модели электрик энергиясы схемасына келишкенини (меселя, номиналь кергинлик 220В, ток 5(60)А я да 10(40)А характеристикасы ве иляхре) тешкеринъиз, эсаплайыджынынъ корпусынынъ зарарлангъаныны ве ад таблосынынъ параметрлери ачыкъ олгъаныны тешкеринъиз. Электр кучюни якъмаздан эвель, мультиметр ярдымынен кириш линиясында къыскъа замыкание я да акъызма олгъаныны тешкеринъиз.

 

Орнатув амелиятынынъ адымлары .

1. Электрик кучюни сёндюрмек ве хавфсызлыкъны къорчалав Орнатувдан эвель къулланыджы тарафындаки эсас электрик кучюни кесмек керек (коммутатор я да ток кесювджиси ярдымынен ишлетмек мумкюн), джанлы телде (L) ве нейтраль телде (N) кергинлик олмагъаныны сынав къалемини къулланмакъ керек. Операторлар шахсий хавфсызлыкъны темин этмек ичюн изоляция эльванлары ве-таймагъан аякъкъап киймек кереклер.

2. Провод усулыны сечип алув Бир -фазлы энергия эсаплайыджылары ичюн умумий провод усуллары «догърудан-догъру багъланув» (юк токуна къулланыла Энергия эсаплайыджысынынъ максималь номиналь токуна аз я да мусавий) ве «ток трансформаторы вастасынен багъланув» (догърудан-догъру ток сценарийлери оларакъ къулланыла, бу мадде). Стандарт проводка къаиделери бойледир:
•1 ве 3 контактлар: кириш теллерине багъланынъыз (1 контакт джанлы теллер ичюн (L), 3 контакт исе нейтраль теллер ичюн (N);
•2 ве 4 контактлар: чыкъыш теллерине багъламакъ (2 контакт юкке джанлы тел ичюн, 4 контакт исе юкке нейтраль тел ичюн).
Базы эсаплайыджыларда «1 (ичинде яшамакъ), 2 (тышарыда яшамакъ), 3 (нейтраль кирмек), 4 (нейтраль тышында)» деп языла биле. Лютфен, ишлеткенде, косьтергичлерге къатты риает этинъиз.

 

Проводканы къоюв тертиби .
1.Тельлерни чыкъарув: теллернинъ уджларындан (узунлыгъы тахминен 1,5-2 см) изоляцияны чыкъармакъ ичюн теллерни чыкъарув алетлерини къулланынъыз, бакъыр озеги сагълам ве бурюшиклерден азат олсун.
2.Кириш багълантысы: Джанлы телни (L) энергия эсаплайыджысынынъ 1-нджи тешигине, нейтраль телни (N) исе 3-нджи тешикке багъламакъ керек.Клеммаларны отвертканен пекитинъиз (тевсие этильген айланув моменти: 1,5-2 Н·м.
3.Чыкъыш багъланувы: Энергия эсаплайыджысынынъ 2-нджи тешигинен джанлы телни юк кириш клеммасына, 4-юнджи тешиктен исе юк нейтрал клеммасына алып барынъыз. Клеммаларны да айны шекильде пекитинъиз.
4.Схеманы тешкерюв: Проводканы багълагъан сонъ, мультиметр ярдымынен джанлы ве нейтраль теллер арасындаки къаршылыкъны (юк багъланмагъан вакъытта сонъсуз олмакъ керек, багълангъанда исе юкнинъ къаршылыгъыны) тешкерип, къыскъа замыканиелер олмагъаныны тасдыкъламакъ керек. Бундан да гъайры, бутюн терминалларнынъ хавфсыз олгъаныны тешкеринъиз.


Орнатув ве къорчалав .
Энергия эсаплайыджысыны айрыджа эсаплайыджы къутусына я да пайлаштырув къутусына къойып, эгильмек я да чайкъалмасын деп, эсаплайыджынынъ корпусыны берильген винтлернен пекитинъиз. Эсаплайыджы къутусынынъ къапусыны рухсетсиз чыкъармакънынъ огюне кечмек ичюн, оны къуршунлы муурьнен муурлемек керек (буны электрик энергиясы болюги я да ихтисаслы мутехассыс беджере). Тышкъы ерлештирюв ичюн сув ве тозгъа къаршы эсаплайыджы къутусы (IP54 я да ондан юксек) къулланылмакъ керек.

 

Пост-Орнатувны тешкерюв ве сынав
1. Пре-Кучь-Текрарлавда
Кучьни къайтармаздан эвель, бутюн теллернинъ догъру олгъаныны (джанлы ве нейтрал теллернинъ терсине чевирильмегенини, ачыкъ бакъыр клеммалар олмагъаныны), эсаплайыджы къутусы къавий къапалы олгъаныны ве якъын ерде янгъынгъа къаршы материаллар олмагъаныны кене тасдыкъла.
2. Кучь-Он Тест .
Баш электрик коммутаторыны якъынъыз ве эсаплайыджынынъ ЖК-экраны я да механик циферблаты нормаль чалышкъаныны тешкеринъиз (къара экран, титрев я да аномаль сигналлар ёкъ). Эсаплавнынъ функциональлигини белли бир къувет юкюни (100 Вт лампочка киби) багълап, оны 5 дакъкъа девамында чалыштырмакънен тешкермек мумкюн, бойлеликнен, эсаплайыджыда косьтерильген къувет арттырувыны тешкермек мумкюн (назарий къыймет: 100 Вт х 5 дакъкъа=0.0083 кВтс, я да тахминен 8.30 Вт}урс).

3. Параметрлерни язув .
Эсаплайыджынынъ биринджи косьтергичини язып алынъыз (сонъраки эсаплавнынъ эсасы оларакъ) ве эсаплайыджынынъ ад табличкасындаки малюмат (заводнынъ серия ракъамы ве калибровка тарихы киби) электрик энергиясы болюгинде джедвельге алынгъан малюматларгъа келишкенини тешкеринъиз.

 

Ихтият ве умумий меселелер .
1.Джанлы амелиятлар ёкъ: Электрик токуны урмакъ хавфындан къачынмакъ ичюн бутюн проводка ве низамлавлар электрик кучю сёндюрильген алда япылмакъ керек.
2.Иджазесиз денъиштирювлер ёкъ:-профессионал олмагъанларгъа эсаплайыджынынъ муурьни чыкъармакъ я да проводларны денъиштирмек ясакъ этиле. Бойле япмакъ эсаплавда янълышларгъа я да хавфсызлыкъ вакъиаларына кетире биле.
3.Даима теминлев: Электрик энергиясы болюги эсаплавнынъ догърулыгъыны темин этмек ичюн эр 2-3 йылда бир кере калибровка япмакъ керек (±2% хата диапазонында).
4.Умумий янълышлар: Джанлы ве нейтрал теллерни терсине чевирмек (бу эсаплавгъа тесир этмей, амма хавфсызлыкъ ичюн хавф догъура), теллернинъ ольчюси эксик кесик-кесиклери (сыджакъ я да атта атеш пейда эте), ве бош клеммаларны (артыкъча контакт къаршылыгъына ве учкъун чыкъарувгъа себеп ола).


Бир-фазлы электрик эсаплайыджыларыны догъру ерлештирмек электрик энергиясыны хавфсыз ве адалетли истимал этмек ичюн эсастыр. Къатты азырлыкъ, стандартлаштырылгъан проводка процедуралары, дикъкъатлы сынав ве тешкерюв ярдымынен ольчю хаталарындан ве электрик инцидентлеринден семерели къачынмакъ мумкюн. Эм эвде къуллангъанлар, эм де электрик монтажджылары электрик энергиясы эсаплайыджысынынъ узун-муддетли тургъун чалышувыны темин этмек ичюн уйгъун миллий стандартларгъа (электрик энергиясы эсаплайыджылары ичюн техникий характеристикаларнынъ GB/T 17215 сериясы киби) риает этмелилер.