Электрик эсаплайыджысы ольчев усуллары ве оларнынъ техникий къулланылувы .

Электрик эсаплайыджылары — энергия системаларында энергия сарфыны ольчемек ичюн эсас алетлердир. Оларнынъ ольчю усулларынынъ догърулыгъы ве ишанчлылыгъы къулланыджыларнынъ электрик энергиясы истималы акъкъында малюмат топланувына ве электрик энергиясы ичюн акъчаларнынъ адалетли ерине кетирильмесине догърудан-догъру тесир эте. Энергия технологиясынынъ токътамайып илерилемесинен электрик эсаплайыджыларынынъ ольчю усуллары да токътамайып оптималлаштырыла, олар аньаневий механик эсаплайыджылардан электрон ве акъыллы эсаплайыджыларгъа кечелер, эм ольчю догърулыгъыны, эм де функциональлигини сезилерли дереджеде юксельтелер.
Адеттеки механик эсаплайыджыларда электромагнит индукциясы принципи къулланыла. Ток ве кергинлик катушкаларындан пейда олгъан магнит акъымы алюминий дискни айландырмагъа меджбур эте. Айланув сурьаты сарф этильген электрик энергиясынынъ микъдарына мутенасып ола ве сонъунда топлангъан электрик энергиясы сарф этильгенини сайыджы язып ала. Бу усул къурулышы джеэтинден адий ве масрафлары аз, амма о, этраф муитнинъ факторларына сезимлидир ве узун-вакъыт къулланылгъан сонъ механик агъырувы ола биле, бу исе ольчю хаталарына кетире.
Электрон эсаплайыджылар исе ракъамлы нумюне алув технологиясына таяналар. Ток ве кергинлик трансформаторлары сигналларны топлап, оларны аналог-ракъамлы сигналларгъа чевире, микропроцессор исе энергия сарфыны эсаплай. Бу усул ольчюнинъ даа юксек догърулыгъыны ве къарышыкълыкъларгъа къаршы иммунитетни теклиф эте, муреккеп электрик сетлери муитлерине уйгъунлаша ве -къулланув вакъты-нинъ эсаплавы ве узакътан эсаплайыджыны окъув киби функцияларны дестеклей. Электрон эсаплайыджылар, адет узьре, электрон махсулатлар киби сызыкълы олмагъан юклерни догъру ольчемек ичюн, тамыр орта квадрат (ООК) эсаплав усулыны къулланалар.
Акъыллы эсаплайыджылар шимдики вакъытта эсаплавнынъ эсас технологиясыдыр. Олар тек электрон эсаплайыджыларнынъ бутюн функцияларына саип дегиль де, эки-ёллу алякъагъа да ярдым этелер, бу исе малюматны акъикъий-вакъытта ёлламакъ, динамик фият къоюв джевабыны бермек ве электрик энергиясыны къулланув арекетлерини талиль этмек имкяныны бере. Акъыллы эсаплайыджылар даа акъыллы ольчю усулларыны теклиф этелер, олар электрик энергиясыны къулланувнынъ аномаль шекиллерини (электрик энергиясыны хырсызлав киби) тапмагъа ве IoT технологиясы вастасынен энергия компанияларынынъ серверлерине малюматны юклемеге къабилиетлидирлер, бу исе сетлерни идаре этмекнинъ семерелилигини юксельте.
Эсаплав усулыны сечип алгъанда, эсаплайыджынынъ къулланув макъсадлы сценарийи козь огюне алынмакъ керек. Меселя, мескен къулланувджылары адет узьре бир-фазлы эсаплайыджыларны къулланалар, санайы къулланувджылары исе юксек-къувет юклерини ерлештирмек ичюн учь-фазлы, дёрт-телли я да учь-фазлы, учь-телли эсаплайыджылар талап эте билелер. Бундан да гъайры, узун-муддетли догърулыкъны темин этмек ичюн эсаплайыджыларнынъ калибровкасы ве мунтазам сынавлары пек муимдир.
Илериде Энергия интернетининъ инкишафынен эсаплав усуллары энергияны даа индже идаре этмеге иришмек ичюн суний интеллект ве буюк малюмат аналитикасыны даа да интеграция этеджек, къулланыджыларгъа электрик энергиясынынъ даа оптималь планларыны темин этеджек ве энергия системаларыны акъыллы шекильде янъыдан къурмагъа ярдым этеджек.